De Nederlandse madrassa's



Let's talk English. Laten we dat maar niet doen. Hogescholen en universiteiten vergapen zich aan topinstituten in Engeland en de Verenigde Staten. Ze denken het volgende Oxford te worden door in het Engels te gaan praten. Verlekkerd worden de groeiprognoses doorgenomen. Desnoods in steenkolenengels.

Met neerbuigendheid wordt in sommige kringen gesproken over islamitische landen. Van wetenschappelijke of intellectuele vooruitgang is daar meestal geen sprake, tenzij deze elders is ingekocht. Wat rest zijn de madrassa's waar de jongetjes de koran uit het hoofd moeten leren terwijl de meisjes thuis zitten.

Ook in Nederland hebben we in toenemende mate onderwijsinstellingen die zich gedragen als madrassa's. De eis om Engels als voertaal te gebruiken komt immers niet voort uit schoolse of academische nieuwsgierigheid, maar uit religieus-economische motieven. "Betere aansluiting op de arbeidsmarkt". Of "aantrekkelijker voor buitenlandse studenten". In het hoofd stampen wat de economische god van jou eist.

Het is de religie van mensen als Bernard Wientjes en Hans de Boer. Maar evenzeer van politici en bestuurders zoals Mark Rutte, Diederik Samson of Alexander Pechtold, ook al proberen aankomende verkiezingen dat beeld te vertroebelen. Het is onderdeel van de bredere religieuze beweging in onze maatschappij: de religie van het economisme, de neiging alle maatschappelijke problemen te herleiden tot economische aangelegenheden.
Eerst moesten de onderwijsinstellingen allemaal samengaan in onbestuurbare molochs vanwege 'schaalvoordelen', daarna moesten ze exclusief werkvolk gaan afleveren met slechts de vaardigheden die het neoliberale volk zei nodig te hebben.

De resultaten zijn ernaar. Analyseren van de economische en maatschappelijke dynamiek is afgeschaft. Niet uit vrije keuze, maar uit noodzaak. Het intellectueel tekort door het verdwijnen van de academische gedachte heeft de kwetsbare kwaliteit en leefbaarheid van de samenleving schrikbarend doen verschralen. Ook de universiteiten zijn niet gespaard gebleven. Keltische taal- en letterkunde? Daar bouw je geen auto mee. Filosofie? Zo wordt je nooit topmanager in een zorgconglomeraat. Eerst fatsoenlijk Nederlands, dan fatsoenlijk Engels? What the f#ck brings "Nederlands" in the pocket? Wat betreft die schaalvoordelen moet ik één ding toevoegen: die hebben inderdaad gewerkt. Er is nog nooit op zulk een grote schaal en zo efficiënt geld verkwist.

Een blik op de intellectuele regressie van een flink deel van de islamitische wereld (hun Europese onderdanen incluis) zou een waarschuwing moeten zijn. Maar een vicieuze cirkel is niet voor niets gedefinieerd als een noodlottige kringloop van elkaar onderling veroorzakende en versterkende factoren. De bestuurder van vandaag komt meestal voort uit de opleidingsfabriek van gisteren.

En zo zal de educationfabric of today the drivers of tomorrow opleveren. Wherefrom act.