Hjorth Rosenfeldt - De Discipel

Het tweede boek met als "hoofdpersoon" de antisociale psycholoog Sebastian Bergman valt tegen. Tijdens zijn eerste optreden in "Wat verborgen is" bleek de oversekste ex-profiler van een seriemoordenaar bij tijd en wijle een irritante maar slimme doordenker. Nu blijkt hij niet alleen irritant antisociaal, oversekst en rijp voor de psychiater, maar ook nog eens een ongezonde en verwarde stalker. De reden is een ex-collega uit het eerste boek, die bij nader inzien een ongewenst gevolg was van één van zijn vele escapades, maar hier geen weet van heeft of mag hebben. Slim om dit soort geheimen te koesteren, zo zal elke.... psycholoog je kunnen vertellen.

De algemene indruk van alle deelnemers aan het verhaal is dat ze ofwel ongelofelijk dom en naïef zijn, ofwel neurotisch, ofwel wandelende clichés. Vier vrouwen worden op brute wijze vermoord. Alles wijst erop dat de moordenaar een beruchte, maar inmiddels gedetineerde, seriemoordenaar nadoet. Deze bajesklant, Edward Hinde, is een armoedige kloon van Hannibal Lecter. Dat komt omdat zijn omgeving zo makkelijk te manipuleren valt dat er weinig voor nodig is om de regie te nemen. Het is duidelijk dat er contact is tussen Hinde en de nieuwe griezel.

De directeur van de gevangenis is een oude bekende. Ook in het vorige boek maakte hij er als politieman een zootje van. Dat is beloond met een promotie. Helaas blijkt hij meer comic relief dan gevangenisdirecteur te zijn. Plaatsvervangende schaamte tijdens het lezen en een belediging voor de professionals die leiding geven aan een zwaarbeveiligde penitentiaire inrichting. Dit is onnodige onnozelheid. Karaktermoord.

Het team doet vooral aan piekeren. Veel piekeren. De schrijvers dachten hun personages uit te werken door hen veeelvuldig na te laten denken over a. hun buitenechtelijke escapades, b. hun mogelijke buitenechtelijke escapades, c. hun seksleven en d. hun mogelijke seksleven. En dat pagina's lang. De adrenaline bij de lezer op een toppunt door een nieuwe ontwikkeling? Even reflecteren op het laatste bezoek van een ex-echtgenoot.

Om nog maar te zwijgen van de ellenlange beschrijvingen van de zieleroerselen van het criminele deel der Zweedse natie. Waarom was "Jaws" ook alweer zo'n sterke film? Precies, omdat die monsterhaai bijna onzichtbaar bleef. De heren Hjorth en Rosenfeldt kunnen er een voorbeeld aan nemen.

En dan het elite-rechercheteam. De slimme Sebastian ziet het intuïtief en uit de ooghoeken. Daar is de mogelijke moordenaar! We zwaaien een keer met een wapen naar een wegscheurende auto en gaan vervolgens peinzen over onze gecompliceerde onderlinge relaties. Misschien waren wat barricades, een oproep aan alle patrouillewagens en een simpele helicopter in de lucht wel een beter idee geweest. Weet je wel, om je crimineel te pakken. En verhoren? Verhoren van Hannibal Lecter doe je zo. Lees zelf maar. Tot twee keer toe.

Het is duidelijk waar het verhaal op afstevent. Een teleurstellende ontknoping zonder verrassingen. Omdat hoofdpersoon Sebastian er aan het eind weer een rommeltje van maakt zal hij in het volgende deel van de serie ook wel weer gevraagd worden om de sfeer te verpesten, het onderzoek te hinderen en de malaise te vergroten.

Het idee is prima: iets minder stoere speurders, iets meer mens. Iets meer zwakheden, iets minder heldhaftigheid. Iets meer domme vergissingen, iets minder immer slimme supermensen. Maar in de uitvoering is er een grens. Jammer dat Hjorth en Rosenfeldt die veel te ver oversteken.

En dan nog wat. Ziekelijk misbruikt = ziekelijk crimineel. Is dat nou echt altijd noodzakelijk? Origineel is het niet en al helemaal niet waar. Mag het wat minder met de stereotypen?